تاسیسات و تجهیزات الکتریکی

مطالب مفید برای علاقمندان مهندسی برق، حفاظت، کنترل و ابزار دقیق

فلو میتر

فلو متر یا دبی سنج (Flow Meter) وسیله ای است که حجم مواد عبوری را نسبت به زمان اندازه گیری می کند. در بیشتر صنایع از جمله صنایع نفت و پتروشیمی و... دانستن مقدار دقیق فلو یا جریان عبوری سیالی مانند گاز و یا نفت بسیار مهم است. توجه به این نکته که میزان کل فلو که نشان دهنده میزان ماده مصرفی هست در بسیار موارد از جمله پروسه های صنعتی مورد نیاز است. اندازه گیری فلو فقط در کنترل پروسه کاربرد ندارد بلکه در برخی موارد برای مسائل مالی نیز استفاده میشود.

تکنیک های مختلفی برای اندازه گیری فلو استفاده میشوند که اهم آنها به قرار زیر اند:

  • اندازه گیری جریان به روش جابجائی مثبت Positive Displacement
  • اندازه گیری جریان به روش اوریفیس پلیت Orifice Plate
  • اندازه گیری جریان به روش توربینی Turbine
  • اندازه گیری جریان به روتامتری (variable area)
  • اندازه گیری جریان به آلتراسونیک با پدیده دوپلر Ultrasonic: Doppler
  • اندازه گیری جریان به آلتراسونیک با روش زمان انتقال و .... Ultrasonic: Transit Time, Time of Travel, Time of Flight
  • اندازه گیری جریان به ونتوری Orifice Plate
  • اندازه گیری جریان به مغناطیسی Magnetic
  • اندازه گیری جریان به ورتکس Vortex Shedder
  • اندازه گیری جریان به روتامتر) Variable Area (Rotameter
  • اندازه گیری جریان به فلومتر مخصوص کانالهای باز Weir and Flume Open channel
  • اندازه گیری جریان به کوریالیس Coriolis
  • اندازه گیری جریان به گرمائی Thermal
  • اندازه گیری جریان به پیتوت  Pitot Tube
  
نویسنده : مهندس شهامتی ; ساعت ۱۱:٤٦ ‎ب.ظ روز دوشنبه ٢٦ بهمن ۱۳٩٤

رله دیستانس

رله دیستانس (Distance) یک رله امپدانسی بوده و معمولا برای حفاظت خطوط مورد استفاده قرار میگیرد. رله دیستانس با محاسبه امپدانس ناحیه مورد حفاظت خود، درصورت اتصالی و ایجاد خطا، عملکرد خواهد داشت.

رله دیستانس دارای چندین زون حفاظتی به صورت ذیل می باشد:

1- زون یک: در حدود 80% از طول خط انتقال را حفاظت میکند و در صورتیکه خطا در 80% طول خط مورد نظر باشد فانکشن زون یک به صورت آنی (لحظه ای) عملکرد خواهد داشت.

2- زون دو : حداقل باید 120% از طول خط را حفاظت کند و در صورتیکه خطا در این ناحیه باشد رله دیستانس در زون دو عملکرد خواهد داشت. زمان عملکرد رله دیستانس در زون دو برای خطوط فوق توزیع (63 و 132 کیلو ولت) 400 میلی ثانیه و برای خطوط انتقال (230 و 400 کیلو ولت) 300 میلی ثانیه است.

3- زون سه: حداقل باید 150% از طول خط انتقال را حفاظت کند و در صورتیکه خطا در این ناحیه باشد رله دیستانس در زون سه عملکرد خواهد داشت. زمان عملکرد رله دیستانس در زون سه برای خطوط فوق توزیع (63 و 132 کیلو ولت) 600 میلی ثانیه و برای خطوط انتقال (230 و 400 کیلو ولت) 800 میلی ثانیه است.

4- زون چهار: این زون حدود 10% زون سه بوده و بصورت Reverse تعریف میشود یعنی پشت خط را حفاظت میکند و در صورتیکه خطا در این ناحیه ایجاد شود رله دیستانس در زون چهار عملکرد خواهد داشت.زمان عملکرد رله دیستانس در زون چهار برای خطوط فوق توزیع (63 و 132 کیلو ولت) 1200 میلی ثانیه و برای خطوط انتقال (230 و 400 کیلو ولت) 900 میلی ثانیه است.

  
نویسنده : مهندس شهامتی ; ساعت ۱٢:۳٢ ‎ق.ظ روز دوشنبه ٢٦ بهمن ۱۳٩٤

تعریف نواحی مستعد انفجار

طبقه بندی مناطق مستعد خطر حاوی گازها :
مطابق استاندارد IEC  ۶۰۰۷۹-۱۰   مناطق مستعد خطر به سه Zone تقسیم بندی میشوند
تعریف Zone 0 : محیطی است که در آن آمیزه ای از گاز و یا جو قابل انفجار یا به صورت دائمی ویا برای مدت طولانی حضور داشته باشد ، این مدت را بیش تر از ۱۰۰۰ ساعت در سال تخمین زده اند .

تعریف Zone 1 : محیطی است که تحت شرایط عادی ؛ امکان دارد که در آن آمیزه ای از گاز و جو قابل انفجار پدید آید که این مدت را در حدود  ۱۰-۱۰۰۰ ساعت در سال تخمین زده اند.
تعریف Zone 2  : محیطی است که در شرایط عادی ؛ مخلوطی از گاز یا هوای قابل انفجار در آن وجود ندارد و یا اگر احتمالا پدید آمد مدت آن کوتاه خواهد بود  که این  مدت را در حدود  ۱۰-۱ ساعت در سال تخمین زده اند.

با توجه به درجه حفاظت های ذکر شده محصولات ضد انفجار نیز به سه دسته تقسیم بندی می گردد
محصولات ضد انفجار ZONE 0  که اغلب در معادن مورد استفاده قرار می گیرند که دارای قیمت بسیار بالا و درجه حفاظت بالایی نیز می باشند.
محصولات ضد انفجار ZONE 1 که اغلب در محیط های سرپوشیده قرار می گیرند و نسبت به محصولات ضد انفجار ZONE 0 دارای قیمت مناسب تری می باشند.
محصولات ضد انفجار ZONE 2 که اغلب در محیط های سر باز استفاده می گردند و از لحاظ قیمت و کیفیت پایین ترین درجه را دارا می باشند.

  
نویسنده : مهندس شهامتی ; ساعت ۱٠:٢٢ ‎ب.ظ روز شنبه ٢٤ بهمن ۱۳٩٤

Megger

میگر وسیله ای است برای اندازه گیری مقاومتهای بسیار بزرگ است (معمولاً 5000 مگا اهم)مانند مقاومت عایقی کابلهای قدرت و کنترل عایقی کابل در موارد اتصال زمین و غیره . مقاومتهای تا این حد زیاد در حقیقت ، مقاومت عایقی کابلها و نظایر اینها هستند که برای اندازه گیری چنین مقاومتهایی معمولاً به ولتاژ زیاد نیاز است.
منبع ولتاژ مورد نیاز دستگاه معمولاً متناوب است و آن را به دو صورت ایجاد می کنند . در روش اول با استفاده از یک منبع تغذیه Dc ولتاژ Dc را به کمک اسیلاتور ( نوسان ساز ) تبدیل به Ac می کنند و آنگاه به کمک ترانسفورماتور ولتاژ متناوب خروجی اسیلاتور را به هر مقدار دلخواه افزایش داده می شود .
در روش دوم به کمک یک ژنراتور ساده که محرک آن دست است ، ولتاژ Ac تولید می شود .

طرز کار با مگر :
دقیقا ً‌همانند اندازه گیری معمولی مقاومت با این تفاوت که در نوع دستی ، توسط دسته ای که در بغل مگر است آنرا چرخانده ، که بدین ترتیب ژنراتوری به گردش در می آید ، در نتیجه ولتاژ تولید می شود که آن ولتاژ توسط ترانسفورماتورهای افزاینده ، افزایش یافته و سپس توسط یکسو کننده ها به ولتاژ مستقیم (dc) تبدیل می شود و مورد استفاده قرار می گیرد .

طرز تشخیص سالم بودن مگر :
دسته ای را که در بغل مگر است می چرخانیم و دو سر سیم ها را با هم اتصال می دهیم ، اگر عقربه روی صفر قرار گرفت مگر ( میگر ) سالم است . برای تست آوومتر دو سر پراپ آنرا بهم وصل می کنیم و رنج را روی اهم قرار می دهیم عقربه باید منحرف شود که در این صورت سالم است .در مورد ولتمتر و آمپر متر باید با اندازه گیری ولتاژ و آمپرهای مشخص صحت آنرا تشخیص داد .

طریقه میگر زدن روی ماشین ها :
ابتدا لازم است اطمینان کامل از قطع برق حاصل کنیم و پس از آزمایش عدم وجود ولتاژ با رعایت کامل ایمنی توسط دو نفر مقاومت عایقی دستگاهها اندازه گیری می شود .

رعایت مسائل ایمنی :
چون ولتاژ تولیدی توسط میگر زیاد می باشد لمس پراب های تست می تواند باعث شوک شدید شود پس از لمس بخش های بدون روکش در هنگام تست جدا خودداری نمایید .

  
نویسنده : مهندس شهامتی ; ساعت ٩:٥۱ ‎ب.ظ روز شنبه ٢٤ بهمن ۱۳٩٤

Safety Barriers

بریر ها در تابلو های کنترلی و برای اجتناب از ایجاد جرقه احتراقی و انفجار زا (spark explosion) در شرایط و محیط های خطرناک (hazardous area) مثل شرایط وجود نشت گاز ، استفاده میشوند. بریر ها جهت اتصال مدارات intrinsically safe به مدارهای non-intrinsically safe استفاده میشود. مدل های قدیمی بریر ها از نوع دیود زنری ساخته میشدند ولی کنون تکنولو‍ژی ساخت آنها به گالوانیک تغییر یافته است.

  
نویسنده : مهندس شهامتی ; ساعت ۱۱:٤٥ ‎ب.ظ روز شنبه ۱٧ بهمن ۱۳٩٤

تصویر از دکل و زنجیره مقره یک خط انتقال

  
نویسنده : مهندس شهامتی ; ساعت ۱:٢۸ ‎ق.ظ روز پنجشنبه ۸ بهمن ۱۳٩٤

پنج کشور برتر در تولید هر یک از انرژی های تجدید پذیر

  
نویسنده : مهندس شهامتی ; ساعت ۱٠:٤٥ ‎ب.ظ روز سه‌شنبه ٦ بهمن ۱۳٩٤

نقش راکتورها در پستهای فشار قوی

راکتورهای موازی که در شبکه های فشار قوی مورد استفاده قرار میگیرند, جهت اصلاح ضریب قدرت و نهایتاً کاهش ولتاژ مورد استفاده قرار میگیرند.
راکتور در نقطه مقابل خازن قرار دارد و در پست‌هایی نصب می‌گردد که نقش تغذیه و باردهی شبکه انتقال را دارند و در مواقع قطع شبکه که به تدریج شروع به وصل خطوط انتقال می‌گردد به دلیل نبود مصرف، خاصیت خازنی خط موجب بالا رفتن ولتاژ شبکه میشود  لذا قبل از باردهی، راکتورها را که به صورت پارالل در شبکه قرار دارند وارد مدار کرده و سپس اقدام به وصل خطوط انتقال می‌نمایند.


  
نویسنده : مهندس شهامتی ; ساعت ٩:۱٧ ‎ب.ظ روز دوشنبه ٥ بهمن ۱۳٩٤